İlave tediye hesaplama işi, önce bu paranın size gerçekten borçlu olunup olunmadığını bulmakla başlar. Kanuni ilave tediye yalnız kamu kurumlarında, belediyelerde ve sermayesinin yarısından fazlası devlete ait kuruluşlarda işçi olarak çalışanlara ödenir.[1] Özel sektör işçisinin kanundan doğan böyle bir hakkı yoktur, ama bağlı olduğu toplu iş sözleşmesi ilave tediye ya da ikramiye öngörebilir.
Hak varsa hesap basittir. Günlük çıplak ücretiniz yılda 52 gün ile çarpılır ve tutar iki ödeme halinde, her biri ikiye bölünerek yatırılır.
İçindekiler6 başlık
İlave Tediye Hakkının Kaynağı
İlave tediye hakkınızın dayanağı ya kanundur ya da toplu iş sözleşmesidir. Hangisine dayandığınız, kimden ve hangi hesapla isteyeceğinizi değiştirir.
Kamu İşçisinin Kanuni Hakkı
6772 sayılı Kanun, genel ve özel bütçeli idarelerde, döner sermayeli kuruluşlarda, belediyeler ve onlara bağlı kuruluşlarda, iktisadi devlet teşekküllerinde işçi sayılan herkese ilave tediye öngörür. Ücret sisteminiz ne olursa olsun bu hak doğar.[2] Kanunun 1. maddesindeki ödeme her yıl yapılır, 3. maddesindeki ikinci ödeme ise Cumhurbaşkanı kararına bağlıdır.
Maden işletmelerinin yalnız yeraltı işlerinde çalışanlara, yeraltında geçen süreyle orantılı olarak bir ilave tediye daha yapılır.[3]
Toplu İş Sözleşmesinden Doğan Hak
Kanun kapsamında olmayan bir işverende de sendikalı işçi ilave tediye alabilir. Yargıtay, faiz başlangıcını düzelterek onadığı kararda, ilk derece ve bölge adliye mahkemesinin belediyenin tamamına sahip olduğu bir anonim şirketin toplu iş sözleşmesinde “6772 sayılı kanunda belirtilen 52 günlük ücretleri tutarında” ödeme yazılmasını sözleşmeden doğan bir alacak sayan gerekçesini benimsedi.[4] Şirketin kanun kapsamında olup olmadığı sonucu değiştirmedi.
Kamu adına iş yapıyor görünen her kurum ise kapsamda değildir. Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı işçisinin davasında, vakfın özel hukuk tüzel kişisi olduğu gerekçesiyle ilave tediye talebi reddedildi ve Yargıtay bu sonucu onadı.[5]
Özel sektörde toplu iş sözleşmesiyle en çok dört ikramiye, yalnız yeraltında çalışanlara en çok beş ikramiye ödenebilir. Bunun adı sözleşmede ne olursa olsun dayanağı kanun değil, sözleşmedir.[6]
Kendi Durumunuzu Belirleme Sırası
Aşağıdaki dört soruyu sırayla cevaplarsanız hakkınızın dayanağı netleşir.
- İşvereniniz kim? Bordrodaki unvan bir bakanlık, belediye, iktisadi devlet teşekkülü ya da kamu sermayeli şirketse kanuni hak ihtimali yüksektir.
- İşçi misiniz, memur mu? Kanun yalnız işçi statüsündekileri kapsar, memur ve sözleşmeli personel bu ödemeyi almaz.
- Sendika üyesi misiniz? Üyeyseniz toplu iş sözleşmesinin ilave tediye ya da ikramiye maddesini okuyun.
- İşvereniniz özel hukuk tüzel kişisi mi? Vakıf, dernek ya da tamamen özel şirketse kanuni hak yoktur, yalnız sözleşmeye bakılır.
İlave Tediye Hesaplama Yöntemi
Yıllık ilave tediye, günlük ücretin 52 katıdır ve bu tutar iki ödemeye bölünür. Her ödeme 26 günlük ücrete denk gelir.
Hesaba yalnız esas ücret girer. Fazla mesai ücreti, evlilik ve çocuk zamları, primler, ayni yardımlar, hafta tatili ve genel tatil ücretleri hesaba katılmaz.[7] Bu yüzden tediye, bordronuzdaki brüt toplamdan değil çıplak ücretten çıkar.
Ücretiniz aylık belirlenmişse günlük ücret, aylık çıplak ücretin 30’a bölünmesiyle bulunur. Günlük ücretli çalışıyorsanız sözleşmedeki yevmiye doğrudan kullanılır.
Rakamlı Örnekler
Aşağıdaki tutarlar brüttür ve tam yıl çalışan işçi içindir.
| Ücret | Günlük çıplak ücret | Bir ödeme (26 gün) | Yıllık (52 gün) |
|---|---|---|---|
| Günlük 1.500 TL yevmiye | 1.500,00 TL | 39.000,00 TL | 78.000,00 TL |
| Aylık 42.000 TL çıplak ücret | 1.400,00 TL | 36.400,00 TL | 72.800,00 TL |
Birinci örnekteki işçiye her yarım ödemede 19.500 TL brüt yatar. Bu tutardan SGK primi ile gelir ve damga vergisi kesildiği için hesabınıza daha az para geçer.
Yıl İçinde Başlayan ya da Ayrılan İşçi
Yılın bir kısmında çalıştıysanız tediye, o yıl içinde aynı idarede geçen hizmetinizle orantılı ödenir.[8] Örneğin 1 Haziran’da işe başlayan ve yıl sonuna kadar çalışan işçinin 214 günü vardır. 52 x 214 / 365 hesabıyla yaklaşık 30,49 günlük ücret, 1.500 TL yevmiyede 45.731,51 TL brüt eder.
Çalışılmış sayılan günler bu oranı sizin lehinize büyütür. İş sözleşmesi sürerken kullandığınız kanuni ve idari izinler, hastalık izinleri, hafta tatili ve genel tatil günleri çalışılmış gibi hesaplanır, münavebe nedeniyle çalıştırılmadığınız günler de öyle.
“Mezkür ilave tediyeler, tediye tarihinde işçinin işinden ayrılmış olup olmadığına bakılmaksızın işçinin ilave tediyenin taallük ettiği yıl içinde o yerde veya aynı idare, teşekkül ve müesseseye ait muhtelif yerlerde geçmiş olan hizmetlerinin yekünu nispetinde ve son çalıştığı yerde ödenir.” (6772 sayılı Kanun m.4/3)
Ödeme Takvimi ve Kesintiler
Ödeme günlerini her yıl Cumhurbaşkanı belirler.[9] 08.01.2026 ve 21.05.2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan iki karar, ödeme günlerini aşağıdaki gibi belirledi.
| Ödeme | Tarih | Dayanak |
|---|---|---|
| Kanunun 1. maddesi, ilk yarı | 26.01.2026 | Karar 10820, RG 08.01.2026 |
| Kanunun 1. maddesi, ikinci yarı | 16.03.2026 | Karar 10820, RG 08.01.2026 |
| Kanunun 3. maddesi, ilk yarı | 22.05.2026 | Karar 11363, RG 21.05.2026 (mükerrer) |
| Kanunun 3. maddesi, ikinci yarı | 18.12.2026 | Karar 11363, RG 21.05.2026 (mükerrer) |
| Yeraltı maden işçisi ek ödemesi | 23.12.2026 | Karar 10820, RG 08.01.2026 |
Kanunun “primler kesilmez” demesine rağmen ilave tediyeden SGK primi kesilir. 5510 sayılı Kanun ikramiye niteliğindeki ödemeleri prime esas kazanca katar ve diğer kanunlardaki prim muafiyetlerinin dikkate alınmayacağını söyler.[10] Kanundaki bir koruma ise hala geçerlidir, bu paralar borç için haczedilemez.[11]
İlave Tediye Ödenmezse İzlenecek Yol
Ödeme gününde tediye hesabınıza geçmediyse önce bordroyu, sonra işverenin yazılı cevabını isteyin. Sıra şöyle işler.
- Bordro ve banka dökümü. Ödeme tarihindeki bordroda “ilave tediye” satırını ve gün sayısını kontrol edin. Gün sayısı 26’dan azsa kıst hesap mı yapıldığını sorun.
- Toplu iş sözleşmesi maddesi. Sendikalıysanız sözleşmenin ilgili maddesinin bir örneğini sendika temsilcinizden alın.
- Yazılı başvuru. İşverene tutarı ve dayanağı yazan bir dilekçe verin. Yargıtay, sözleşmeden doğan ilave tediyede Cumhurbaşkanının belirlediği ödeme günlerini kesin vade saymadı, temerrüt için ihtar ya da dava tarihini esas aldı.[12]
- Arabuluculuk. Kanuna ya da toplu iş sözleşmesine dayanan işçi alacağı için dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır.[13]
- İş mahkemesi. Arabuluculukta anlaşma çıkmazsa alacak davası açılır.
İlave tediye yıllık, dönemsel bir ödemedir ve bu tür alacaklarda beş yıllık zamanaşımı işler.[14] Beş yılı geçen yılların tediyesini isterseniz işveren zamanaşımı savunmasıyla bu kısmı düşürebilir.
İşten ayrıldıysanız hakkınız kaybolmaz. Son maaşın ve diğer alacakların toplamı bakiye ücret hesabında ayrıca çıkarılır. Ayrıldığınız yılın orantılı tediyesini son çalıştığınız işyerinden istersiniz.
İlave Tediye Hakkında Sık Sorulan Sorular
Kamu ve sendikalı işçilerin bordro döneminde en sık sorduğu sorular şunlardır.
Buradaki hesaplar genel nitelikte örneklerdir, kendi toplu iş sözleşmeniz ve bordro kayıtlarınız sonucu değiştirebilir. Eksik ödeme şüphesiyle dava yoluna gitmeden önce belgelerinizi bir avukatla birlikte gözden geçirin.
Kaynaklar
- 6772 sayılı Kanun m.1 ↩
- 6772 sayılı Kanun m.1 ↩
- 6772 sayılı Kanun m.2 ↩
- Yargıtay 9. HD, E.2023/4396 K.2023/5170, 10.04.2023 ↩
- Yargıtay 9. HD, E.2026/6541 K.2026/4900, 21.05.2026 ↩
- 6772 sayılı Kanun Ek m.2 ↩
- 6772 sayılı Kanun m.4/2 ↩
- 6772 sayılı Kanun m.4/3 ↩
- 6772 sayılı Kanun m.4/1 ↩
- 5510 sayılı Kanun m.80/1-a-2 ve m.80/1-c ↩
- 6772 sayılı Kanun m.4/2 ↩
- Yargıtay 9. HD, E.2023/4396 K.2023/5170, 10.04.2023 ↩
- 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3/1 ↩
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.147/1, 4857 sayılı İş Kanunu m.32/son ↩