Kavga nedeniyle işten çıkarılan işçi, tazminatını kaybedip kaybetmediğini fesih yazısındaki madde numarasına değil, kavgayı kimin başlattığına ve bunun nasıl kanıtlandığına bakarak anlar. İşveren sizi 4857 sayılı Kanun’un 25. maddesinin II-d bendine dayanarak çıkarmışsa, kıdem ve ihbar tazminatı ancak bu sebep ispatlanamazsa ödenir.[1]
Haklı fesih iddiasını ispat yükü işverendedir ve işveren bu hakkı kavgayı öğrendiği günden itibaren altı iş günü içinde kullanmak zorundadır. İşe iade için fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurulur; kıdem ve ihbar tazminatı davasında da arabuluculuk dava şartıdır, yaralanma varsa ceza şikayeti ayrıca yapılabilir.
İçindekiler8 başlık
Fesih Yazısında Bakılacak Dört Yer
Fesih bildirimi yazılı yapılır ve sebep açık ve kesin yazılır.[2] Yazıyı imzalamadan önce aşağıdaki tabloya göre okuyun.
| Yazıda aranan | Neden önemli |
|---|---|
| Olayın günü ve saati | Altı iş günlük sürenin kontrolü buna bağlıdır |
| Kimin kime ne yaptığı | “Sataşma” ile “karşılıklı tartışma” farklı sonuç doğurur |
| Dayanılan madde | 25/II-d ise tazminatsız fesih iddiası vardır |
| Yazıya eklenen tutanak ve tanık adları | İşverenin ispat planını gösterir |
Sebep yazılmamış ya da “işyeri huzurunu bozmak” gibi genel bir cümleyle geçilmişse bunu not edin. Eksiklik tek başına sonucu belirlemez, ama itirazınızda ilk kullanacağınız cümlelerden biridir.
Teslim aldığınızı gösteren imza ile içeriği kabul ettiğinizi gösteren imza aynı değildir. Yazının altına “içeriği kabul etmiyorum, kopyasını aldım” yazarak imzalayın.
Çıkarıldığınız Gün Yazacağınız Olay Notu
Olay notu, mahkemeye sunmak için değil, kendi hafızanızı sabitlemek için tutulur. Aylar sonra tanık ve tarih ayrıntıları unutulur, ama aynı gün yazılmış bir not hatırlatıcı olarak işinize yarar.
Notu şu altı soruyla kurun ve her soruya bir iki cümle yazın:
- Olay hangi gün, saat ve yerde başladı?
- İlk söz ya da ilk hareket kimden geldi, tam olarak ne söylendi ya da yapıldı?
- Siz ne yaptınız ve bunu hangi sırayla yaptınız?
- Olayı kimler gördü, adları ve görevleri nedir?
- Kamera, kapı kartı, telefon kaydı ya da mesaj var mı?
- Olaydan sonra kimler sizinle konuştu, ne istedi?
Örnek: “Salı günü saat 14.30 civarında depo girişinde vardiya listesini konuşuyorduk. Karşımdaki çalışan sesini yükseltip beni itti, ben geri çekilirken elimle kolunu ittim. Kapıdaki iki çalışan gördü. Kamera girişi gösteriyor. Sonra müdür beni odasına çağırdı.”
Örnekte yorum yok, yalnızca sıra ve olgu var. “Beni kışkırttı” gibi kanaat cümlelerini notun içine değil, ayrı bir satıra yazın.
Notu paylaşmayın. Tanıklarla konuşurken onlara yazdıklarınızı okutmak yerine, gördüklerini kendi sözleriyle yazmalarını isteyin.
Üç Duruma Göre Dosyanın Yönü
İlk derece ve istinaf gerekçelerine göre, kavga nedeniyle fesih dosyaları kimin başlattığı ve hangi eylemin yapıldığı üzerinden değerlendiriliyor. Aşağıdaki tablo kendi durumunuzu işaretlemenize yardım eder.
| Durum | Dosyada öne çıkan | Yapılacak |
|---|---|---|
| Siz başlattınız ya da karşı tarafa fiilen vurdunuz | Tanık ve tutanak, fiili saldırı | Savunmayı kısa tutun, olayın akışını netleştirin |
| Karşı taraf başlattı, siz tepki verdiniz | İlk hareketin kimden geldiği, tepkinin hemen gelmesi | İlk hareketi gösteren tanık ve kayıt toplayın |
| Kimin başlattığı belli değil | İşverenin ispat yükü, kamera | Kayıtların saklanması için yazılı talep gönderin |
İlk derece mahkemesi bir dosyada kavgayı kimin başlattığının ve işyeri düzenini bozup bozmadığının tespit edilemediğini söyleyerek işçinin davasını kabul etmişti. Bölge adliye mahkemesi işyeri tutanaklarını, soruşturma ifadelerini ve tanıkları birlikte değerlendirip işçinin vardiya amirine fiilen vurduğunu kabul etti, davayı reddetti ve Yargıtay 9. Hukuk Dairesi bu kararı onadı (E.2025/9082 K.2026/53).
Aynı dairenin başka bir dosyasında işveren, işçinin çalışma arkadaşlarıyla kavga edip işi terk ettiği için haklı fesih yaptığını savunmuştu. Bölge adliye mahkemesi haklı fesih iddiasının usulüne uygun ispatlanmadığını ve kıdem ile ihbar tazminatının kabul edilmesi gerektiğini belirtti, Yargıtay da bu kararı onadı (E.2023/10836 K.2023/17099).
İki dosya aynı kuralı farklı sonuçla gösteriyor. Haklı fesih iddiasının ispatı işverendedir, ispat tanık ve tutanakla olay akışı kurulabildiğinde başarılı olur.[3]
Altı İş Günü Kontrolü
İşveren bu tür bir derhal fesih hakkını, kavgayı öğrendiği günden başlayarak altı iş günü geçtikten sonra kullanamaz.[4] Genel olarak hafta tatili ve resmi tatil günleri sayıya girmez, çalışma düzeniniz farklıysa hesabı ona göre yapın.
Kendi dosyanızda üç tarihi yan yana yazın: kavganın günü, işverenin kavgayı öğrendiği gün, fesih bildiriminin tebliğ günü. Öğrenme günü ile fesih arasındaki fark altı iş gününü aşıyorsa itirazınızı bu noktaya dayandırabilirsiniz. Fesihten önce savunmanızın alınıp alınmadığı da aynı şekilde sorulur; savunma alma usulü ve işverenin sık hataları ayrıca derlendi.
İşveren araya soruşturma ya da disiplin kurulu koyduysa sayımın hangi günden başladığı tartışılır. Bu hesabı kendi başınıza kesinleştirmeyin, tarihleri arabulucuya başvururken yanınızda götürün.
Savunma İstenirse
İşveren kural olarak davranış nedeniyle fesihte savunmanızı almak zorundadır, ancak 25. maddenin II. bendine uygun haklı fesih hakkı bu kuraldan ayrı tutulmuştur.[5] Savunma alınmaması tek başına sonucu değiştirmeyebilir, bu yüzden size savunma yazısı verilirse doldurun.
| Yazın | Yazmayın |
|---|---|
| Olayın saati ve sırası | “Haklıydım” gibi kanaat |
| Gördüğünüz tanıkların adı | Karşı tarafa hakaret |
| Kendi hareketinizin sebebi | “Bir daha olmaz” gibi suçu kabul eden cümle |
| Kayıtların saklanması talebi | Kesin olmayan bilgiler |
Kavgayı kabul eden bir cümle, sonradan işverenin elinde delil olur. Ne yaptığınızı yazın, ama niteleme işini mahkemeye bırakın.
Fesihten Sonra Üç Yol
Birinci yol işe iade. İşyerinde en az otuz işçi çalışıyorsa ve en az altı aylık kıdeminiz varsa, fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurmanız gerekir.[6] Mahkeme feshi geçersiz bulur, işveren de işe başlatmazsa dört ila sekiz aylık ücret tutarında tazminat ödenir.[7]
İkinci yol kıdem ve ihbar tazminatı davasıdır. İşe iade istemeseniz de alacak davasından önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır.[8]
Üçüncü yol ceza tarafıdır. Hafif yaralanmalarda mağdurun şikayeti gerekir ve şikayet süresi öğrenmeden itibaren altı aydır.[9] Yaralandıysanız raporu aynı gün alın, çünkü rapor hem ceza hem iş dosyasında kullanılır.
Belge Listesi
- Fesih bildirimi ve zarf ya da KEP kaydı
- Olay notunuz ve imzaladığınız savunma
- Tanıkların adı, görevi ve telefonu
- Adli rapor ya da hastane kaydı
- Kamera ve kapı kartı kaydının saklanmasını isteyen yazı
- Bordrolar ve SGK hizmet dökümü
SGK çıkış kodunu da kontrol edin. 4857 sayılı Kanun’un 25/II-d bendi için SGK 45 kodunu kullanır, kayıtta başka bir kod yazıyorsa bunu arabulucuya götürün. İtirazı yazılı yapmak isterseniz ihtarname örnekleri kullanılabilir.
Kavga ile Fesih Hakkında Sık Sorulan Sorular
Bu metin genel bilgi vermek için hazırlandı. Tarihler ve tanıklar sonucu değiştirebileceğinden, süreler işlemeye başladıktan sonra dosyanızı bir avukata gösterin.
Kaynaklar
- 4857 sayılı İş Kanunu m.25/II-d; 1475 sayılı İş Kanunu m.14 ↩
- 4857 sayılı İş Kanunu m.19/1 ↩
- 4857 sayılı İş Kanunu m.20/2 ↩
- 4857 sayılı İş Kanunu m.26/1 ↩
- 4857 sayılı İş Kanunu m.19/2 ↩
- 4857 sayılı İş Kanunu m.18/1 ve m.20/1 ↩
- 4857 sayılı İş Kanunu m.21 ↩
- 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3/1 ↩
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.73/1, m.86/2 ↩