Evlenen İşçinin 3 Günlük Ücretli İzni: Dilekçe, Bordro ve Ret Halinde Adımlar

Özel sektörde evlilik izni, evlenen işçiye İş Kanunu Ek 2. madde gereği verilen 3 gün ücretli izindir ve işverenin takdirine bırakılmamıştır. Memurlarda aynı durum için süre 7 gündür, özel sektörde ise toplu sözleşme ya da iş sözleşmesi daha uzun bir süre tanımadıkça kanunun 3 günü uygulanır.^[1]

İzinde kıdem şartı aranmaz; deneme süresindeki, belirli süreli ya da kısmi süreli işçi de yararlanır. İzin resmi nikaha bağlıdır, yıllık izinden düşülemez ve bordroda ücretli mazeret izni olarak görünmelidir. İşveren izni vermezse talep yazılı olarak yinelenir, ALO 170 ya da il müdürlüğüne şikayet yolu açıktır; izin verilmedi diye istifa dilekçesi imzalamak ise tazminat haklarını riske atar.

Evlilik İzninin Kanuni Dayanağı: İş Kanunu Ek 2. Madde

Özel sektörde çalışanın evlilik izni, 2015 yılında 6645 sayılı Kanunla İş Kanununa eklenen Ek 2. maddeye dayanır. Bu tarihten önce kanunda evlilik ya da ölüm izni yoktu, izin yalnız toplu sözleşme veya işyeri uygulamasıyla verilirdi.

Sık karıştırılan bir nokta var. İş Kanununun 46. maddesi hafta tatilini düzenler, mazeret izinleriyle ilgisi yoktur. Evlilik, ölüm ve eşin doğumu izinleri tek bir yerde, Ek 2. maddenin ilk fıkrasında toplanmıştır. Ölüm izninin hangi yakına kaç gün verildiği ölüm izni yakınlık tablosunda görülür.

“İşçiye; evlenmesi veya evlat edinmesi ya da ana veya babasının, eşinin, kardeşinin, çocuğunun ölümü hâlinde üç gün, eşinin doğum yapması hâlinde ise on gün ücretli izin verilir.” (4857 sayılı İş Kanunu Ek m.2/1)

Maddedeki “verilir” ifadesi iznin bir hak olduğunu gösterir. İşveren iznin tarihini işin durumuna göre konuşabilir, ama evlenen işçiye izni hiç vermemek kanuna aykırıdır. Aynı fıkra çocuk evlat edinen işçiye de 3 gün ücretli izin tanır. Eşi doğum yapan işçinin babalık izni de aynı maddede yer alır.

İznin Doğduğu Evlilikler ve Yararlanan İşçiler

Kanun “evlenmesi” der ve Türk hukukunda evlenme, evlendirme memuru önünde yapılan törenle tarafların olumlu cevap verdikleri anda oluşur.^[2] Bu yüzden izin resmi nikaha bağlanır, yalnız dini törenle izin hakkı doğmaz.

İşçinin çocuğunun ya da kardeşinin evlenmesi İş Kanununda izin sebebi sayılmamıştır. Kanun ikinci evlilik için bir sınırlama getirmez, boşanıp yeniden evlenen işçi de aynı 3 güne hak kazanır.

Ek 2. maddede kıdem şartı aranmaz. Deneme süresindeki, belirli süreli sözleşmeyle çalışan ve kısmi süreli işçi de izinden yararlanır, kısmi süreli işçiye salt sözleşme türü yüzünden farklı işlem yapılamaz.^[3]

İşçi ile Memurun Evlilik İzni Farkı

Devlet Memurları Kanunu evlilik iznini hem daha uzun hem daha geniş tutar. Aşağıdaki tablo iki rejimi yan yana koyar.

Konu	Özel sektör işçisi	Memur
Dayanak	4857 sayılı Kanun Ek m.2	657 sayılı Kanun m.104/B
Kendi evliliği	3 gün ücretli	7 gün, isteği üzerine
Çocuğunun evliliği	Kanunda yok	7 gün
Takdire bağlı ek mazeret	Kanunda yok, sözleşmeye bağlı	Yılda 10 güne kadar, amir onayıyla
Daha uzun süre	Toplu ya da iş sözleşmesiyle	Kanunla sabit

Memurun 7 günü kendisinin veya çocuğunun evlenmesi halinde verilir.^[4] Kamuda işçi statüsünde çalışanlar memur değildir, onlar için de İş Kanunu ile varsa toplu sözleşme uygulanır.

Üç Günün Sayımı ve Nikah Tarihiyle Bağlantısı

Kanun bu 3 günün iş günü mü takvim günü mü olduğunu söylemez. Yıllık izinde tatil günlerinin izinden sayılmayacağını belirten kural sadece yıllık izin için yazılmıştır, mazeret iznine açıkça uygulanmaz.^[5] Bu konuda Yargıtay’ın yerleşik bir kararını tespit edemedik, uygulamada iki yorum da savunuluyor.

Örnek vermek gerekirse cuma günü nikah kıyan ve cumartesi ile pazar çalışmayan bir işçide, takvim günü yorumunda izin pazar akşamı biter. İş günü yorumunda ise pazartesi ve salı da izinli sayılır, işbaşı çarşamba olur. Bu yüzden dilekçede ilk izin gününü, son izin gününü ve işbaşı tarihini açıkça yazıp işverenin yazılı onayını almak sonradan doğacak tartışmayı önler.

Kanun izni nikah gününe bitişik kullanma şartı da koymaz, ama izin evlenme olayına bağlıdır. Nikah ile düğün farklı tarihlerdeyse iznin hangi tarihte kullanılacağını önceden işverenle yazılı olarak belirlemek en güvenli yoldur.

Yıllık İzinden Mahsup Yasağı ve Bordro Kontrolü

Evlilik izni yıllık izinden düşülemez. Kanun, işverenin yıl içinde verdiği diğer ücretli ve ücretsiz izinlerin yıllık izne mahsup edilemeyeceğini açıkça yazar.^[6]

İzin ücretli olduğu için o ayın bordrosunda kesinti görünmemelidir. Puantajda bu günler “ücretli mazeret izni” olarak işlenir, ücretsiz izin ya da eksik gün olarak gösterilmez.

Hatanın tutarını görmek için asgari ücretle çalışan bir işçiyi düşünün. 1 Ocak 2026’dan geçerli brüt asgari ücret aylık 33.030 TL, günlük 1.101 TL’dir.^[7] Evlilik izni yanlışlıkla ücretsiz izin sayılırsa bordrodan 3.303 TL brüt eksik ödenir ve o ay SGK’ya 3 gün eksik bildirim yapılır.

İzin formunun bir kopyasını almak bu yüzden önemlidir. Bir dosyada işverenin, işçinin izinli olmadığı günler için sonradan doldurduğu izin talep formu SGK’ya karşı geçerli sayılmadı ve kurum işlemine karşı açılan dava reddedildi, Yargıtay da bu kararı onadı.^[8]

Evlilik İzni Dilekçesi ve Eklenecek Belgeler

Kanun izin için belirli bir şekil öngörmez, ama yazılı başvuru hem tarihleri netleştirir hem de ret halinde delil olur. Dilekçede şunlar yer almalıdır:

• Nikah tarihi
• İznin ilk ve son günü
• İşbaşı tarihi
• Dayanak madde

Evliliği göstermek için aile cüzdanının fotokopisi ya da e-Devlet’ten alınan nüfus kayıt örneği yeterlidir. Nikah izinden sonra kıyılacaksa belgeyi işbaşı günü teslim edeceğinizi dilekçeye yazın.

Dilekçeyi iki nüsha hazırlayıp birine alındı tarihi ve imza attırın. Şirket e-posta ya da izin sistemi kullanıyorsa başvurunun ekran görüntüsünü saklayın. Babalık izni dilekçesinde de aynı düzen işe yarar.

İşverenin İzni Vermemesi Halinde Atılacak Adımlar

İşveren izni reddederse ilk adım, talebi yazılı olarak yinelemek ve ret gerekçesinin de yazılı verilmesini istemektir. Sözlü ret ispat sorunu yaratır, yazılı cevap ise ileride hem alacak hem fesih tartışmasında delil olur.

Bundan sonraki seçenekler işverenin tutumuna göre değişir. İş Kanununun ceza maddeleri Ek 2. maddeye aykırılık için ayrı bir idari para cezası öngörmez, ama işçi ALO 170 hattına ya da Çalışma ve İş Kurumu il müdürlüğüne şikayette bulunabilir.

İzin günlerinin ücreti kesildiyse bu, ücretin kanuna uygun ödenmemesidir ve işçiye haklı fesih imkanı verebilir.^[9] İznin hiç kullandırılmaması “çalışma şartlarının uygulanmaması” kapsamında tartışılabilir, ancak tek bir reddin feshi haklı kılıp kılmadığı somut olaya göre değişir. Haklı fesih hakkı, öğrenmeden itibaren 6 iş günü ve her halde olaydan itibaren 1 yıl içinde kullanılmalıdır.^[10]

İzin verilmedi diye “kendi isteğimle ayrılıyorum” yazan bir istifa dilekçesi imzalamayın. Bir dosyada işçi, evlilik izni alamadığı için istifa dilekçesi yazmak zorunda kaldığını ileri sürdü, bunu başka bir delille ispatlayamadığı için kıdem ve ihbar tazminatı talepleri reddedildi ve Yargıtay bu sonucu onadı.^[11]

Alacak ya da tazminat için dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur.^[12] Fesih düşünüyorsanız sıralamayı işten haklı nedenle ayrılma sırası yazısında ayrıntılı bulabilirsiniz.

Kadın işçi için ayrı bir hak daha vardır. Evlendiği tarihten itibaren 1 yıl içinde kendi isteğiyle işten ayrılan kadın işçi, en az bir yıllık kıdemi varsa kıdem tazminatı alır, bu hak izin verilip verilmemesinden bağımsızdır.^[13]

Toplu İş Sözleşmesi ve İş Sözleşmesindeki Daha Uzun Süreler

Kanundaki 3 gün bir alt sınırdır, toplu sözleşme, iş sözleşmesi ya da personel yönetmeliği daha uzun evlilik izni öngörebilir. İş sözleşmesindeki işçi yararına hüküm toplu sözleşmeye rağmen geçerliliğini korur.^[14]

Toplu sözleşmedeki uzun izinden herkes kendiliğinden yararlanmaz. Sözleşmeden kural olarak taraf sendikanın üyeleri yararlanır, üye olmayan işçi ise dayanışma aidatı ödeyerek sözleşmeden faydalanabilir.^[15] Sendikasızsanız ve aidat ödemiyorsanız işyerinizdeki toplu sözleşmenin 5 ya da 7 günlük evlilik izni size değil, kanunun 3 günü uygulanır.

Sözleşmeye “evlilik izni yıllık izinden düşülür” ya da “evlilik izni ücretsizdir” gibi bir kayıt konmuşsa bu kayıt, kanunun açık hükümleri karşısında işçiyi bağlamaz. Yıllık izin gün sayımıyla ilgili sorularınız için izinde cumartesi ve bayram sayımı yazısına bakabilirsiniz.

Evlilik İzni Hakkında Sık Sorulan Sorular

İşçilerin evlilik izniyle ilgili en çok sorduğu konular şunlardır.

Bu yazı genel bilgi verir, toplu sözleşmenizdeki ya da iş sözleşmenizdeki izin hükümleri sonucu değiştirebilir. Evlilik nedeniyle işten ayrılmayı da düşünüyorsanız sıra ve süre için evlenen kadın işçinin kıdem tazminatı yazısına bakın. İzniniz reddedildiyse ya da ücretiniz kesildiyse adım atmadan önce dosyanız için bir avukata danışın.

Kaynaklar

1. 4857 sayılı İş Kanunu Ek m.2/1 ↩
2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.141 ve m.142 ↩
3. 4857 sayılı İş Kanunu m.13/2 ↩
4. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m.104/B ve m.104/C ↩
5. 4857 sayılı İş Kanunu m.56/5 ↩
6. 4857 sayılı İş Kanunu m.56/4 ↩
7. Asgari Ücret Tespit Komisyonu kararı, Resmi Gazete 26.12.2025 ↩
8. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, E.2023/5207, K.2023/5194, 11.05.2023 ↩
9. 4857 sayılı İş Kanunu m.24/II-e ↩
10. 4857 sayılı İş Kanunu m.26/1 ↩
11. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, E.2023/14923, K.2023/11969, 13.09.2023 ↩
12. 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3/1 ↩
13. 1475 sayılı İş Kanunu m.14/1 (4857 sayılı Kanun m.120 ile yürürlükte) ↩
14. 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu m.36/1 ↩
15. 6356 sayılı Kanun m.39/1 ve m.39/4 ↩